Romantycy polscy

Romantycy polscy na wyżyny artyzmu podnieśli język poetycki, wielką wagę przywiązując do oryginalnej metaforyki i do muzycznych walorów formy wierszowej. Odkrywają całe bogactwo możliwości językowych, tworzą neologizmy poetyckie, sięgają do języka ludowego oraz innych kultur, głównie orientalnej. Obok języka operującego metaforą, często symbolicznego, pojawia się, szczególnie w powieści i dramacie, język naśladujący żywy tok mowy z jej emocjonalnością i nawet do pewnego stopnia – niepoprawnością kolokwialną. Ponieważ romantyzm literacki jest realizacją poetyki antyklasycznej, otwartej, charakterystyczne stają się konstrukcje literackie o nie rozstrzygniętym lub celowo dwuznacznym zakończeniu, dopuszczającym kilka możliwych interpretacji (finał Nie-boskiej komedii, zakończenie Fortepianu Szopena).

Zarówno w zakresie ideologii, jak i poetyki romantyzm jest wielo- nurtowy, czego przykładem jest także osobna pozycja w literaturze polskiej Aleksandra Fredry i Cypriana Norwida. Komedie Fredry były przedmiotem sporów i ataków krytyki romantycznej – po pierwsze dlatego, że romantyzm niechętny był gatunkowi komediowemu w ogóle, jako estetycznie zbyt słabemu i mało „wolnemu”, po drugie dlatego, że Fredro ze swoim gustem do wodewilu i sentymentem dla polskiej komedii stanisławowskiej nie mieścił się w ortodoksyjnie rozumianych pojęciach „narodowości” i „romantyczności”. W takich komediach, jak Śluby panieńskie, Odludki i poeta oraz Pan Jowialski objawia się jednak prawdziwie dojrzały, indywidualny romantyzm Fredry.

Leave a Reply